Karen Soeters met een van de adoptiedieren van House of Animals in Oekraïne | Foto: ©House of Animals
Mijn hart huilt bij het besef dat het al vier jaar geleden is dat Oekraïne werd opgeschrikt door de grootschalige Russische inval. Vier jaar lang iedere dag oorlogsgeweld, strijd, angst, destructie en verlies. En iedere dag stond House of Animals in nauw contact met onze collega-dierenbeschermers in Oekraïne, die er letterlijk hun leven voor over hebben om oorlogsdieren te redden.
Het nieuws over Oekraïne is om moedeloos van te worden. Het is een extreem strenge winter, die behoort tot de koudste in jaren. Door dagelijkse luchtaanvallen op energiecentrales zitten meer dan een miljoen mensen in de kou en zonder elektriciteit. Voor mens en dier betekent dit geen water, geen licht en geen warmte. Buiten dalen de temperaturen tot min 15 graden Celsius, soms is het nog kouder. In Kiev klonk onlangs de oproep om de stad te verlaten.
De aanvallen tegen burgerdoelen maken ook slachtoffers onder huisdieren | Photo credit: Ivan Fedorov
Ondertussen stromen de berichten binnen van onze collega-dierenbeschermers in het door oorlog geteisterde land. Over lange nachten die ze doorbrengen in de badkamer, een plek die nog enigszins veiligheid biedt tijdens bombardementen. Over drone-aanvallen, waardoor hun dieren huilen van angst, hun urine laten lopen of urenlang weggekropen zitten trillen. In onze reacties proberen we onze vrienden te steunen. Maar heel eerlijk: woorden schieten tekort.
“Het is alsof alles hier doodgaat. We liggen met schoenen en jassen aan in een vochtig bed en zijn ziek. Eten maken gaat niet meer, alles is bevroren. Kleding wassen is een luxe die we ons niet kunnen permitteren.”
Vier jaar angst | Foto: ©House of Animals
Kun je je voorstellen dat je al vier jaar gebroken nachten hebt, voortdurend angst voelt en keihard werkt voor de dieren, terwijl het buiten ijskoud is, guur en donker? Onderstaande foto die ik kreeg toegestuurd, zegt alles. Katten met jasjes aan, die zich opwarmen bij het fornuis. Het gasfornuis is vaak de enige warmtebron.
Het gasfornuis als enige warmtebron, wel oppassen voor de snorren! | Foto (bij Angel in Zaporizja): ©House of Animals
Wat schrokken we van de noodkreet van ons partnerasiel City of Dogs in Mykolajiv, een paar weken geleden. Voor het eerst was de wanhoop zo groot dat ze het niet meer zagen zitten. Naast alle ‘gangbare’ ellende was er geen water meer in de shelter. De leidingen waren kapot en water moest met de auto gehaald worden in jerrycans. Het terrein was veranderd in een ijsbaan en het landweggetje ernaartoe ook. Wanneer de verzorgers aan het einde van hun ronde kwamen, was het water alweer bevroren. En dat voor zo'n 300 dieren, honden en katten! Uiteraard schoten we te hulp.
Een donatie is niet ‘zomaar’ geld. In zulke omstandigheden betekent onze steun het verschil tussen leven en dood. Het ontlast de verzorgers, zodat ze zich kunnen focussen op de zorg voor de dieren. Na bombardementen heerst er zo veel angst en paniek, dan hebben de dieren alle aandacht nodig. Het is indrukwekkend om te zien hoe deze mensen hun dieren geruststellen, vasthouden, kalmeren en afleiden.
De oorlog is overal voelbaar in het dagelijks leven | Photo credit: Ivan Fedorov
De raketaanvallen kunnen we niet stoppen, maar die waterleidingen moeten functioneren en dieren hebben voedsel en zorg nodig. Ik ben daarom ontzettend dankbaar voor de steun van onze donateurs, op wie we nu al vier jaar telkens weer een beroep kunnen doen.
Bij Angel in Zaporizja sloegen recent raketten zo dichtbij in dat haar ramen eruit vlogen. Al vanaf het begin van de oorlog, toen Angel zich ontfermde over meer dan 100 ontheemde dieren, financieren wij haar thuisopvang. Toen we haar in december ontmoetten, brak mijn hart. Samen met haar moeder en adoptiehond Mouse troffen we haar bij haar appartement, omringd door beschadigde gebouwen. Stukjes glas liggen her en der verspreid. Nu hangt er plastic voor het raam en is het zo ontzettend koud.
Bij Angel in Zaporizja vlogen de ramen eruit, na een raketinslag vlakbij haar appartement | Foto: ©House of Animals
Ons team onderhoudt elke dag contact met Angel. Zo ontvingen we vorige week een foto van haar geblesseerde been. Ze was gewond geraakt toen de honden tijdens een drone-aanval op straat in blinde paniek aan de riem trokken. En ondertussen proberen Angel en haar moeder zo ontzettend positief te zijn. Zonder hoop houdt het op, dat begrijpen we.
Angel cijfert alles weg voor haar geredde dieren | Foto: ©House of Animals
Onze werkreizen werden afgelopen vier jaar steeds heftiger. Meer veiligheidsmaatregelen en grote onzekerheid of we de locaties van onze partners kunnen bereiken. We bieden noodhulp aan asielen vlakbij de vuurlinie, waar dagelijks drone- en raketaanvallen plaatsvinden. Maar we zijn zo gemotiveerd om iedereen te zien! Zoals die ongelofelijk dappere Tanya bij Myav-Gav in Dnipro. Ze is zo druk met alle dieren die ze opvangt. Veel militairen weten haar te vinden en brengen geëvacueerde honden en katten naar haar toe.
Tanya heeft in alles de regie. De tuin van de buurvrouw wordt ingezet als dependance, want er is extra huisvesting nodig. Ik voel haar stevige arm om mijn schouder, als ze voornemens is iets te laten zien. Ze praat in het Oekraïens tegen mij alsof ik de taal spreek. Haar motivatie en volharding zijn bij alles voelbaar. Hoe ze haar stem verheft als iets niet snel genoeg gaat, staat in contrast met de rust die ze uitstraalt in de nabijheid van onze adoptiekaters Phil en Peach. Van bange, ernstig getraumatiseerde dieren, heb ik hen zien veranderen in benaderbaar en zelfs blij met een knuffel. Wat liefde en geduld al niet kan doen.
Adoptiekater Phil | Foto: Myav-Gav
En dan Pegasus, ook in Dnipro. Deze enorme opvang groeide noodgedwongen uit van 500 naar meer dan 2000 dieren! En het stopt niet. Iedere dag arriveren er nieuwe slachtoffers van deze gruwelijke oorlog. Deze winter bracht zo veel ellende. Bijvoorbeeld vorige week, toen een ander asiel zowat weggevaagd werd door een ijskoude waterstroom, veroorzaakt door smeltende sneeuw. Oprichter Lena aarzelde geen moment toen haar gevraagd werd om acute hulp. Ze moest 300 kilometer rijden naar Krapiwnitsky om er te komen. Daarna heeft ze uren in de snijdende kou gewacht tot ze in actie kon komen.
Samen met andere vrijwilligers redde Lena van Pegasus 14 honden, waarvan er 5 met haar mee terug kwamen. Speciale gevallen, die extra zorg nodig hebben omdat ze niet gesocialiseerd zijn en oud. Zij worden op dit moment verzorgd in Lucy's Emergency Animal Hospital, op het terrein van Pegasus. Hoe bijzonder is het dat je onder zulke afschuwelijke omstandigheden de zorg over meer dan 2000 dieren hebt en dan acuut in de auto springt om dieren in nood te redden?
.
Lucy's Emergency Animal Hospital kwam tot stand dankzij donateurs van House of Animals | Beeld: House of Animals
Ik ben zo ontzettend dankbaar dat wij dankzij onze donateurs ook Pegasus al 4 jaar intensief kunnen steunen. Er werden bergen hooi gedoneerd en gelukkig ook een hooischuur. De huisvesting van al die dieren is een constant proces van reparatie en nieuwbouw, mogelijk dankzij onze donateurs. Voer konden we ook mee helpen: al meer dan 40 vrachtwagens inmiddels en de volgende vertrekt komende week. De opening van Lucy’s Emergency Animal Hospital twee jaar geleden was alleen mogelijk dankzij donaties. Wat waren we trots en opgelucht toen de eerste operaties plaatsvonden in ‘ons’ noodhospitaal voor dieren. En inmiddels zijn er al heel wat dierenlevens gered, mede dankzij onze voortdurende solidariteit.
Patiënt in Lucy’s noodhospitaal in Oekraïne | Foto: Pegasus
Na ieder bezoek volgt altijd een moeilijk afscheid. Wanneer zien we elkaar weer en onder welke omstandigheden? Ik heb niet de juiste woorden voor dat trieste gevoel. We verlangen intens naar de dag dat we in alle rust met elkaar kunnen praten. Dat we de tijd kunnen nemen om te luisteren naar de verhalen over alle dieren. Want hoe groot Pegasus ook is, de verzorgers kennen elk individueel dier en benaderen hen ook als zodanig. Elk dier is een eigen persoontje, met een geschiedenis en eigen karakter. Adoptiekameel Yasha, altijd boos op mensen, mag daarom simpelweg zichzelf zijn, samen met het lieve ezeltje Masha. De twee zijn onafscheidelijk. Als koppel werden zij ternauwernood gered van de dood.
Een hele boze kameel met zachte lippen | Foto (Pegasus, december 2024): ©House of Animals
Na ons bezoek in december is het afscheid heel intens. Met onze geweldige beveiligers bezoeken we als eerbetoon de begraafplaats in Lviv. We voelen ons nauw verbonden met elkaar. Samen lopen we langs de vele rijen met graven. Honderden vlaggen, kaarsen en foto’s. Vaak iemand die een hond of kat vasthoudt. Mijn keel knijpt dicht. Dit is de rustplaats van vrienden van onze beveiligers.
House of Animals eert de slachtoffers van de oorlog in Oekraïne | Foto (Lviv, december 2025): ©House of Animals
“Kijk, dit is mijn docent van de universiteit. Hij zou zijn laatste dienst draaien en wilde zijn vervanger nog snel het strijdveld laten zien. Thuis werd op hem gewacht.”
Een drone beëindigde zijn leven en dat van zijn makker. Zoveel slachtoffers, zoveel leed. Ik heb moeite mijn emoties te bedwingen. Zeker als we een moeder van een gesneuvelde militair spreken. We luisteren naar haar verhaal. Geven haar een knuffel. Net als de oma die we ontmoeten bij het graf van haar kleindochter. Mijn collega Helma en ik houden elkaar stevig vast als we voetje voor voetje verder lopen. We zwijgen en ondergaan eenzelfde gevoel van verdriet en machteloosheid.
.
Blij elkaar gezien hebben, erg verdrietig dat we weer weg moeten | Foto (dec 2025): ©House of Animals
Eenmaal weer thuis blijf ik diep onder de indruk van de kracht van de Oekraïners. Ik heb grote bewondering voor de dierenbeschermers, die onder onmogelijke omstandigheden voor hun dieren blijven zorgen.
“Wie moet het anders doen? Als ik doodga, dan is het hier, tussen de dieren.”
Die uitspraak zoemt na en windt er geen doekjes om. Zij zullen nooit het schip verlaten, hun dieren gaan altijd voor. Ook na vier jaar dreiging en tegenslag houden ze hoop op betere tijden en geven de moed niet op.
Vier jaar oorlogsdieren helpen dankzij onze donateurs | Foto: ©House of Animals
Oorlog ontwricht. Alles wat vanzelfsprekend lijkt, valt weg. House of Animals blijft onze collega-dierenbeschermers en hun dieren steunen, dat beloof ik. Ook al lijkt het zo ver weg, de hoop op vrede is springlevend. Opgeven? Nooit!
.
©Karen Soeters | House of Animals - dit artikel verscheen eerder op AnimalsToday
